Name: Commissievergadering: Luchtvaart
Start: 2026-04-21T16:30:00+02:00
End: 2026-04-21T21:30:00+02:00
Location: Tweede Kamer

Waarom een vierde aanvliegroute naar Schiphol?

Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat stelt dat de herindeling van het luchtruim nodig is vanwege efficiënter gebruik en beheer van het luchtruim, verduurzaming om de invloed van de luchtvaart op klimaat en hinder te verminderen en verruiming van civiele capaciteit en militaire missie-effectiviteit. Bij deze herindeling zouden vliegtuigen kunnen doorstijgen en continue dalen (minder hinder zegt men, maar meer voor de mensen die eronder komen te wonen) en komt er ruimte voor de groei van Schiphol (en mogelijk ook andere luchthavens).

De doelen van het ministerie zijn daarmee greenwashing, want groei betekent meer invloed van de luchtvaart op het klimaat en de natuur en meer herrie voor de inwoners.

De wens om te groeien is onlangs door Minister Mark Harbers duidelijk uitgesproken; hij wil dat de luchthaven vanaf 2027 kan groeien. De achterliggende reden lijkt de veronderstelling te zijn dat groei van de luchtvaart goed is voor de Nederlandse economie. Hier zijn de meningen over verdeeld (zie Invloed op de economie).

Bronnen:
Voorkeursbeslissing Luchtruimherziening
Minister: krimp Schiphol is tijdelijk, vanaf 2027 ongelimiteerd vliegen met ‘schone’ vliegtuigen (volkskrant.nl)

Zijn dit overtuigende redenen?

Defensie gaat verhuizen naar het noorden van het land en daarmee sluit het oefengebied aan op dat van Duitsland. In Noord-brabant is op het moment een hoger deel van het luchtruim voor defensie gereserveerd. Door defensie te verplaatsen komt dat luchtruim vrij voor het kunnen doorstijgen van vakantievluchten van (in ieder geval) Lelystad Airport en de vierde route.

Beperken van CO2 staat ook vaak genoemd in de plannen voor herindeling. Het is inderdaad een van de uitgangspunten van het nieuwe ontwerp: een zo kort mogelijke route om zo min mogelijk CO2 uit te stoten. Dit is greenwashing immers de herindeling is er om de luchtvaart te kunnen laten uitbreiden en dat betekent meer CO2.

Bovendien wordt steevast over een reductie van 6-7% van het brandstofgebruik gesproken; en dus ook CO2 reductie. Dit percentage gaat over het deel van de vlucht door het Nederlandse luchtruim tussen 609 m en 7,5 km hoogte (deze beperking wordt meestal niet expliciet gemeld). Beschouwd op een totale vlucht van 1000, 2500 of 6000 km zal dit percentage verwaarloosbaar worden.

Met de herindeling van het luchtruim wordt de hinder verplaatst. Op sommige plaatsen neemt het af en op andere toe. We benadrukken hierbij dat de berekeningen waarop deze verwachting zijn gebaseerd niet verder kijken dan de geluidscontour van 43 dB. In de praktijk is dit niet veel verder dan ca. 15 km van een luchthaven. Maar het is overduidelijk dat er in de praktijk ook buiten deze contouren zeer veel geluidshinder wordt ervaren. Het kijken naar gemiddelde geluidsbelastingen, zoals ook hier wordt gedaan, gaat voorbij aan de piekbelastingen die voor zoveel hinder zorgen.

Bronnen:
Plan-MER Luchtruimherziening en aanvulling hierop

In welk stadium bevindt zich de besluitvorming?

In januari 2021 is de Ontwerp-Voorkeursbeslissing (O-VKB) gepubliceerd. De O-VKB is onderbouwd met een Milieueffectrapport (plan-MER) en een Passende Beoordeling op hoofdlijnen. De Passende Beoordeling is opgesteld om een indicatie te geven van het effect van de luchtruimherziening op Natura 2000-gebieden. Op de O-VKB zijn ruim 2.100 zienswijzen ingebracht en de onafhankelijke Commissie m.e.r. heeft advies uitgebracht, die tot aanpassingen en nadere uitwerkingen hebben geleid. Op 14 oktober 2021 hebben de minister van Infrastructuur en Waterstaat en de staatssecretaris van Defensie de Tweede Kamer geïnformeerd over de genomen Voorkeursbeslissing (VKB).

In de vervolgaanpak wordt het ontwerp voor afzonderlijke onderdelen van het luchtruim voorbereid. Er is aangekondigd dat in de deelprojecten participatie gericht kan plaatsvinden met de stakeholders die direct bij het betreffende onderdeel zijn betrokken en zich richten op concrete routes met informatie over de lokale effecten op de grond. De in 2023 uit te brengen Integrale Programmabeslissing geeft uitwerking aan deze vervolgaanpak langs in ieder geval drie lijnen:

projectenoverzicht luchtruimherziening;
participatie;
monitoring en evaluatie.

Realisatie vindt plaats in de periode 2023-2035.
Bron: Voorkeursbeslissing Luchtruimherziening

Waarom weten zo weinig mensen dit?

Er is wel enige aandacht voor het besluit van de minister in de media geweest, o.a. in het Algemeen Dagblad. Het participatieproces over de route lijkt zo ontworpen dat burgers niet individueel mee kunnen praten, maar slechts via organisaties.

Wanneer komt meer duidelijkheid?

In 2023 wordt de aanvliegroute ontworpen. We denken dat in 2024 de route bekend wordt gemaakt en ook wanneer de vliegtuigen laag gaan vliegen.

Vliegroutes worden momenteel nader uitgewerkt en de effecten per locatie in beeld gebracht. Er moeten berekeningen worden gemaakt, bijvoorbeeld wat het effect is op natuurgebieden en hoe groot de geluidsoverlast is per locatie. Er komen informatieavonden op het niveau van regionale deelprojecten met een gebiedsgerichte aanpak. Voor ieder deelproject komt een participatieplan met daarin wie, wanneer, op welke wijze en waarover wordt betrokken. Het lijkt er op dat bewoners zich hiervoor moeten organiseren om te worden uitgenodigd.

Heeft het zin om iets te doen? Is het niet al lang beslist?

De ervaring van actiegroepen tegen de luchtvaart is dat participatie weinig uithaalt. Je mag nog een zienswijze indienen, nadat de routes zijn getekend. Echter als veel mensen van zich laten horen, dan moet het toch lastig worden om maar door te gaan met de groei van Schiphol.

Actievoeren is iets van de lange adem. Er zijn legio andere voorbeelden van veranderingen die wel door de stem van burgers tot stand zijn gebracht, met of zonder de uiteindelijke tussenkomst van de rechter. In dit geval zijn de aankomend provinciale verkiezingen van 15 maart 2023 een mooi moment om de politiek te laten horen van de inwoners.

Overigens is deze website opgezet om inwoners te informeren, zodat de inwoners een eigen mening kunnen vormen en eventueel actie kunnen ondernemen.

Krijgen mensen onder andere aanvliegroutes minder last?

Waarschijnlijk merken ze daar uiteindelijk weinig van. Volgens de Hoofdlijnenbrief Schiphol van 24 juni 2022 is er een reductie van het maximum aantal toegestane vliegtuigbewegingen van en naar Schiphol tot 440.000 per jaar voor de komende 5 jaar.

Vanaf 2027 is de wens om weer te groeien. Schiphol heeft de ambitie om door te groeien tot wel 800.000 aankomende en vertrekkende vluchten per jaar. Van de vluchten is het idee dat grofweg 19% via de vierde route gaan verlopen

Bron: Reactienota Voorkeursbeslissing Luchtruimherziening

Waar komt de vierde aanvliegroute?

Het naderingspunt daarvoor komt op ca. 2.100-2300 meter hoogte in het zuidoosten van de provincie Utrecht of in het zuidwesten van Gelderland te liggen. Deze twee getallen staan in de Reactienota en in een rapport van RoyalHaskoning. Door gemeentes wordt gesproken over 3 km.

Het naderingspunt is een denkbeeldig punt in de lucht waar de vliegtuigen zich vanuit verschillende richtingen op concentreren. Vanaf dat punt wordt continu dalen over een traject van zo’n 70 km ingezet tot aan Schiphol. Hoe dichter bij Schiphol, hoe lager.

Om wat voor vliegverkeer gaat het?

De route is voor vliegtuigen die uit het oosten en zuidoosten komen (Zuid-oost Europa, Midden-Oosten, Azië). Het gaat om ca. 30-37% vaan het aankomend verkeer.

In de PlanMER berekeningen was uitgangspunt van de berekeningen ca. 19% van het dalende vliegverkeer op Schiphol (bron: Reactienota Voorkeursbeslissing Luchtruimherziening). Analyse van vluchtgevens laat zien dat waarschijnlijk een verkeerde voorstelling van zaken is gegeven. Klik hier voor de analyse.

Er mag toch niet over woonkernen en stiltegebieden gevlogen worden?

Dat mag wel. Vanaf een hoogte van ca 1.800 meter hoeven vliegtuigen geen rekening te houden met de ligging van woongebieden, stiltegebieden en geluidgevoelige natuurgebieden.

Bij het bepalen van de route geldt de volgende volgorde van voorkeur:

1. Grote wateropppervlakten
2. Industriële gebieden met weinig bewoning
3. Relatief dunbevolkte, rurale gebieden
4. Natuurgebieden zonder status
5. N2000-gebieden
6. Aangewezen stiltegebieden
7. Stedelijke gebieden (woonkernen)

Bron: Plan-MER en aanvulling hierop

Hoe zit het met van Schiphol vertrekkende vliegtuigen?

Ook voor het klimmende verkeer wordt gestreefd naar vaste routes waarop vliegen continu kunnen doorklimmen. De vliegtuigen lijken sneller op grotere hoogte vliegen. Het is ons op dit moment niet duidelijk waar deze vetrekroutes worden voorzien. Het vertrekkende verkeer zou hiermee nog eens deels bovenop de aanvliegroute kunnen komen.

Daarnaast is nog sprake van vliegverkeer dat niet op Schiphol vliegt, maar zich wel in het luchtruim bevindt op grotere hoogte.

Met al dit vliegverkeer ontstaat een deken van geluid boven een groot deel van Nederland met piekbelastingen op de aanvlieg- en vertrekroutes.

Welke wetten en regels gelden voor de luchtvaart?

De luchtvaart heeft een geheel eigen stelsel van wetten en regels die anders in elkaar steekt dan de rest van het ruimtelijke bestuursrecht. Er is geen inspraak of bezwaar te maken. Wel kan soms een zienswijze worden ingediend.

Waar kan ik officiële documenten over de vierde route vinden?

Download alle documenten die relevant zijn voor de ontwikkelingen rond de nieuwe indeling van het luchtruim.

~~Documenten luchtruimherziening | Nieuwe indeling luchtruim | Luchtvaart in de toekomst~~ Deze bestanden zijn verwijderd door luchtvaartindetoekomst.nl

Kamerbrief voorkeursbeslissing en achterliggende documenten:
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2022/10/14/aanbieding-voorkeursbeslissing-voor-de-herziening-van-het-luchtruim

Lijst van vragen over de voorkeursbeslissing voor de herziening van het luchtruim:
https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/detail?id=2022Z19589&did=2022D44808

Is dit een not-in-my-backyard (nimby) verhaal?

Wij willen geen herrie in onze achtertuin, maar ook niet in die van andere Nederlanders. Wij vinden dat de wens van de inwoner van Nederland om rustig en gezond te wonen belangrijker is dan de wens van Schiphol om te groeien.

Het is ons en vele anderen duidelijk dat de grenzen van de groei van de luchtvaart in Nederland allang overschreden zijn vanwege de gezondheidseffecten van geluidsoverlast en (ultra)fijnstof en vanwege de natuur- en klimaatdoelstellingen.

De reden dat Schiphol zo druk is, is omdat het een hub-functie heeft. Het aantal vluchten kan substantieel omlaag door te kijken naar deze hub-functie.

Ik hoor soms vliegtuigen die niet op flightradar te zien zijn? Hoe kan dat?

Er kunnen verschillende redenen voor zijn, van technische tot veiligheidsredenen. Zo worden overheids- en militaire vliegtuigen vaak geblokkeerd. In onze regio lijken niet-zichtbare vliegtuigen vaak militaire vliegtuigen te betreffen. Deze hebben een oefengebied dat tegen onze regio aanschurkt en als ze daar bezig zijn, zijn ze vaak goed te horen. Ook zijn er regelmatig (avond)oefeningen waarbij er buiten de normale oefengebieden worden gevlogen. Informatie hierover is te vinden op de website van defensie.

Bronnen:
https://support.fr24.com/support/solutions/articles/3000117423-why-are-some-aircraft-missing-on-the-map-

https://www.defensie.nl/onderwerpen/vliegbewegingen/oefenen

Wat is de invloed van de nieuwe plannen van het kabinet om het aantal vliegbewegingen van Schiphol te beperken op de beoogde vierde aanvliegroute?

De door het kabinet beoogde krimp naar 440.000 vluchten is van tijdelijke aard. Minister Harbers heeft aangegeven dat wat hem betreft het aantal vluchten vanaf 2027 weer mag groeien. Dit is in lijn met het in de Luchtvaartnota 2020-2050 geformuleerde beleid, waarin groei kan worden verdiend met “stillere en schonere vliegtuigen”.

Er wordt gesproken van 650.000 vliegbewegingen in 2030 en 800.000 in 2050. Overigens is ook deze tijdelijke krimp door de rechter van tafel geveegd op juridische gronden.

Bronnen:
Luchtvaartnota 2020-2050 https://open.overheid.nl/documenten/ronl-c2ae4e29-a960-4c91-99af-7bca52b8c9f9/pdf

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/minister-krimp-schiphol-is-tijdelijk-vanaf-2027-ongelimiteerd-vliegen-met-schone-vliegtuigen~b20be8f9/

https://nos.nl/artikel/2470233-rechter-fluit-kabinet-terug-schiphol-hoeft-dit-jaar-niet-te-krimpen

Wat is de invloed van de door Schiphol aangekondigde maatregelen (beperking privéjets en minder nachtvluchten)?

Het weren van vluchten in de nacht (0.00-5.00 uur) zal de druk op de overige uren van het etmaal vergroten, en draagt zo wellicht bij aan de behoefte van Schiphol aan extra capaciteit van het luchtruim.

Mogelijk zullen de privéjets moeten uitwijken naar andere luchthavens, zoals Lelystad. De herindeling van het luchtruim biedt Lelystad extra capaciteit (45.000 vluchten per jaar in plaats van 25.000).

Bronnen:
https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/5375828/schiphol-nachtvlucht-privejet-stop
https://uitbreidinglelystadairport.nl/aanvliegroutes-lelystad-airport (9-2-2026: website is inmiddels moeilijk bereikbaar)

Krimp zonder nadelen

(Via krimpluchtvaart.nl)

Algemeen

Wat willen jullie bereiken met deze website?

Wij willen andere bewoners informeren en beter geïnformeerd worden door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Eenmaal geïnformeerd heb je in ieder geval de kans om een eigen mening te vormen. Geen geluid van boven, maar van onderaf!

We willen de vierde aanvliegroute stoppen, maar willen niet dat anderen meer last krijgen.
Wij vinden het verlangen van de bewoner om fijn en gezond te wonen belangrijker dan het verlangen van Schiphol om te groeien. We willen daarom dat het aantal vluchten van en naar Schiphol omlaag gaat voor de bewoner, de lokale economie en voor de natuur.

Krimp van het aantal vluchten kan door het loslaten van de hub-functie van Schiphol. Zie onderstaande video.

Invloed op inwoners en gezondheid

Gaat de vierde route voor geluidsoverlast zorgen?

Ja, want deze vliegtuigen vliegen er nu nog niet.

Het naderingspunt komt op zo’n 2100-2300 meter hoogte in het zuidoosten van de provincie Utrecht of in het zuidwesten van Gelderland te liggen, ergens tussen Scherpenzeel en Rhenen. Dit is hemelsbreed zo’n ca. 70 km van Schiphol. Idee is dat de vliegtuigen vanaf hier continue dalen en geen gas meer hoeven te geven en daardoor relatief weinig overlast veroorzaken. Je hoort ze natuurlijk wel duidelijk ook omdat geluid in deze regio weinig wegvalt tegen ander omgevingsgeluid. Geluid zit daarnaast niet alleen in de motor, maar ook in de luchtstroming langs het vliegtuig.

Wat voor invloed heeft geluid op de gezondheid?

Geluidsoverlast veroorzaakt gezondheidsproblemen als slaapstoornissen, hart- en vaatziekten en cognitieve functiestoornissen bij kinderen (zie link voor meer info). Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is geluidshinder na luchtverontreiniging/ fijnstof de grootste milieugerelateerde oorzaak van gezondheidsproblemen.

Bij de berekening van geluidsoverlast rondom Schiphol wordtgebruikgemaakt van het gemiddelde geluidsniveau (Lden). Met andere woorden, het betreft het geluid van de gehele dag, inclusief de piekmomenten. Desalniettemin ondervind je voornamelijk hinder van deze piekmomenten (Lmax).

Er wordt gevreesd voor overlast (Lmax) van tot zo’n 65-70 decibel door de vierde route. Uit onderzoek blijkt dat bij een belasting van 48 decibel 15 procent van de mensen daar (ernstige) hinder van ondervindt. Bij 53 decibel geldt dat voor ruim een kwart van de mensen. Een belasting van 58 decibel, vergelijkbaar met een draaiende wasdroger, bezorgt 41 procent overlast (bron: De Volkskrant – Schiphol: het succes en de schade). Voor een goede nachtrust kunnen de meeste mensen niet meer dan 35 decibel ervaren.

Bronnen:
www.vliegtuiggeluid.nl
https://www.rivm.nl/bibliotheek/rapporten/2019-0201.pdf

Hoe zit het met de invloed van (ultra)fijnstof op de gezondheid?

Geen idee, in de plan-MER was het niet mogelijk om de gezondheidseffecten in kaart te brengen. Het RIVM heeft wel onderzoek gedaan naar de blootstelling aan ultrafijn stof van vliegtuigen rond Schiphol. De WHO verklaart dat er een duidelijk kwantitatief verband bestaat tussen blootstelling aan fijnstof en sterftecijfers in de bevolking.

Meer lezen?

Waarom mag ergens wel een nieuwe vliegroute komen met 55 tot 58 dB geluid, terwijl een nieuw te plaatsen warmtepomp maar 40 dB op de perceelsgrens mag geven in de nacht?

Voor de luchtvaart worden legio uitzonderingen gemaakt. Schiphol opereert al geruime tijd zonder natuurvergunning; de luchtvaart hoeft bijvoorbeeld niet op hetzelfde tempo haar CO2-uitstoot te reduceren als de rest van de maatschappij.

Invloed op de natuur, milieu en klimaat?

Hoe zit dat met de stikstofuitstoot in natuurgebieden?

De civiele luchtvaart was in 2017 volgens TNO verantwoordelijk voor 1,5% van de Nederlandse NOx-emissies. Valt mee, omdat alleen de emmissies onder de 914 meter meeberekend zijn. Het Noorse klimaatinstituut CICERO schat in dat 95% van de luchtvaartemissies in Europa boven de 914 meter plaatsvindt.

Volgens het CBS die een andere rekenmethode hanteert blijkt dat de vliegindustrie in piekjaar 2019 goed was voor maar liefst 54,2 miljoen kilogram aan NOx-emissies. De luchtvaart staat hiermee ineens op plaats 1 van de grootste NOx-vervuilers in Nederland (bron: CBS: Stikstofuitstoot luchtvaart tien keer groter dan Tata | SchipholWatch)

Stikstof zorgt ervoor dat planten als bramen, brandnetels en gras gaan er harder door groeien en overwoekeren andere planten. Daardoor verdwijnen ook insecten, vlinders en vogels. Stikstofdeeltjes inademen kan bovendien slecht zijn voor de gezondheid (bron: Stikstof – alles wat je moet weten | Milieu Centraal).

Welke schadelijke stoffen komen vrij bij vliegen?

De uitstoot van zeer zorgwekkende stoffen door vliegtuigen is duizenden keren hoger dan de norm die geldt voor andere industriële bedrijven. TNO heeft onlangs een onderzoek gedaan en in totaal identificeert TNO acht kankerverwekkende stoffen die uit vliegtuigmotoren komen. Zeven daarvan overschrijden de geldende normen zeer fors. Er wordt 3000 keer teveel crotonaldehyde uitgestoten, 1600 keer teveel naftaleen, 700 keer teveel 1-methylnaftaleen en 300 keer teveel 1,3-butadieen en benzeen. In het onderzoek zijn niet alle kankerverwekkende stoffen meegenomen. Zo blijven de beruchte polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK) en ultrafijnstof buiten beschouwing, omdat de wetenschappers over onvoldoende gegevens beschikken om deze in kaart te brengen. Maar die uitstoot is er wél, zo meldt TNO. Volgens de onderzoekers wordt het grootste deel van de uitstoot veroorzaakt als de motoren niet op volle kracht draaien. Juist dan worden de gifstoffen onvolledig verbrand zodat ze in de lucht terechtkomen.

Bronnen:
Alarm: kankerverwekkende uitstoot vliegverkeer duizenden keren boven industrienorm | SchipholWatch

Notitie Emissieberekening ZZS Luchthavens-1 Downloaden

Kan de luchtvaart niet schoner en duurzamer voor natuur en milieu?

Met deze vierde aanvliegroute sorteert de minister voor op een verdere groei van de luchtvaart. Volgens de Luchtvaartnota van 2020 kan de luchtvaartsector groei verdienen door uitstoot en geluidsoverlast te verminderen.

Volgens luchtvaartexperts is verduurzaming van de luchtvaart iets van de lange adem, een proces dat decennia gaat duren. De minister weet dit ook, dus het feit dat er desondanks wordt voorgesorteerd op groei baart zorgen. Daarnaast zijn elektrische vliegtuigen geen stillere vliegtuigen.

Bronnen:
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2020/11/20/definitieve-luchtvaartnota
https://www.trouw.nl/economie/niemand-kan-toveren-duurzame-luchtvaart-is-nog-heel-ver-weg~b202f8c1/

Hoe verhoudt groei van Schiphol zich tot het beperken van klimaatverandering ?

De CO2-uitstoot van de luchtvaart valt buiten de afspraken die in Parijs zijn gemaakt. De uitstoot van de luchtvaart draagt echter wel degelijk bij aan klimaatverandering. Een verdere groei van de luchtvaart brengt het realiseren van de Parijs-doelen (het beperken van klimaatverandering tot maximaal +2 en het liefst tot +1,5 graden) dus verder buiten bereik.

De luchtvaartsector hoopt op de lange termijn te kunnen overstappen op elektrisch vliegen voor korte afstanden en synthetische en biobrandstoffen voor langere afstanden. Deze technieken staan nog in de kinderschoenen (elektrisch vliegen), vergen enorme hoeveelheden landbouwgrond (biobrandstoffen) of elektriciteit (synthetische brandstof).

Op SchipholWatch staan diverse artikelen over nieuwe technieken, bijvoorbeeld:
‘Elektrisch vliegen bespaart in 2050 hooguit 0,2% van CO2-emissies’ | SchipholWatch

Andere bronnen:
https://www.trouw.nl/economie/niemand-kan-toveren-duurzame-luchtvaart-is-nog-heel-ver-weg~b202f8c1

https://www.trouw.nl/duurzaamheid-economie/bestaat-duurzaam-vliegen-zo-vervuilend-is-de-luchtvaart~b5a4c6f2

Invloed op de economie

Schiphol is toch goed voor de Nederlandse economie?

De totale impact op de Nederlandse economie lastig vast te stellen. In 2011 berekende McKinsey dat Schiphol 26 miljard in het laatje brengt. Dat zou meer dan vier procent van het Bruto Binnenlands Product van Nederland zijn. In 2015 kwam Decisio veel lager uit: 9 miljard, 1,3 procent van het BBP. Deze is weer bijgesteld naar 10,4 miljard en dus 1,3% van het BBP.

Ander onderzoek zegt dat het economische belang van mainports als Schiphol en Rotterdam wordt overschat en dat het de vraag is of verdere groei nog veel extra voordelen oplevert.

Anderen zijn van mening dat Schiphol schade toebrengt aan de Nederlandse economie. Lokaal in de regio onder de vierde route zal dat naar alle waarschijnlijkheid voor de recreatiesector en voor foodvalley het geval zijn. Toeristen komen voor de rust en de natuur naar de campings en recreatieparken en naar verwachting zal een vierde route hier invloed op hebben.

Bronnen:
https://www.trouw.nl/nieuws/schiphol-levert-economie-26-miljard-euro-op~bd7b3781
https://decisio.nl/projecten/economische-impactanalyse-schiphol
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2020/01/10/bijlage-1-actualisatie-economische-betekenis-schiphol
De Volkskrant – Schiphol: het succes en de schade

Uit het nieuws

Hieronder nieuws gerelateerd aan de vierde aanvliegroute. Dit overzicht is niet compleet, maar geeft wel een beeld.

2025

21 februari 2025 Stop4deroute is blij dat vierde aanvliegroute er niet komt, maar: ‘Die vliegtuigen hangen toch érgens in de lucht’

21 februari 2025 UVandaag – RTV Utrecht (vanaf 3.27)

21 februari 2025 Kabinet zet streep door nieuwe aanvliegroute over Utrecht – RTV Utrecht

21 februari 2025 Kabinet zet streep door vierde aanvliegroute Schiphol – nu.nl

21 februari 2025 Toch geen nieuwe aanvliegroute Schiphol, geen extra overlast Utrecht en Gelderland – nos.nl

14 februari 2025 Kabinet houdt nieuwe indeling luchtruim al ruim een jaar geheim

14 februari 2025 Gewoon een verkeersmaatregel?! Artikel LinkedIn

7 februari 2025 Pieter ontvluchtte vliegtuigherrie Schiphol, nu dreigen weer slapeloze nachten in stiltegebied in Leersum | Utrechtse Heuvelrug | AD.nl

7 februari 2025 Manifestatie over stop4deroute en noodzaak van minder vliegen bij de Tweede Kamer was een groot succes dinsdag 4 februari! Artikel LinkedIn

6 februari 2025 Utrechtse raad wil dat wethouder meer doet tegen vierde aanvliegroute Schiphol – RTV Utrecht

5 februari 2025 Actiegroep slaat alarm in brandbrief over vierde aanvliegroute naar Schiphol: “Het gaat om ons!” – NH Nieuws

5 februari 2025 Kamer steunt kabinet: geluidsoverlast Schiphol toch met 15 procent terug

4 febrauri 2025 Oordoppen houden geen fijnstof tegen | PowNed

4 februari 2025 Bewoners mogen ‘meedenken’ over vierde aanvliegroute Schiphol, zegt minister

3 februari 2025 Verzet groeit tegen vierde aanvliegroute Schiphol: na bewoners nu actie provincie Utrecht en gemeenten | Utrecht | AD.nl

3 februari 2025 Vrees voor extra vliegtuigen, Utrecht wil opheldering van minister – RTV Utrecht

3 febrauri 2025 Onze reactie op brief van Minister Madlener waarin hij reageert op ons rapport “Continu dalen naar Schiphol voor hinderreductie” Artike LinkedIn

1 februari 2025 Slotstad – Zaterdag 1 februari in Slotstad Magazine (radio-interview Vincent Bijlo vanaf ca. 5 minuten)

1 februari 2025 Stop4deroute: ‘Het is erop of eronder’ AD krant en Actievoerders roepen op tot protest tegen omstreden nieuwe vliegroute Schiphol: ‘Het is nu erop of eronder’ | Vierde route Schiphol over Utrecht | AD.nl

29 januari 2025 Interview Radio Eemland1 (Vanaf -23 min)

28 januari 2025 Naast burgers worden nu ook provincies en gemeenten buitenspel gezet bij vierde aanvliegroute – Nieuwsblad De Kaap | Nieuws uit de gemeente Utrechtse Heuvelrug

25 januari 2025 Verhuizen voor de hobby van minister Madlener – NRC als reactie op Minister Madlener: ‘Als hinder van Schiphol je leven gaat beheersen, kun je beter verhuizen’ | Luchtvaartnieuws

14 januari 2025 De twee doelstellingen van Stop4deroute Artikel LinkedIn

2024

20 december 2024 #7 – Jan Boesen en Hugo van der Wedden: ‘De ingrijpende gevolgen van de herindeling van het Nederlandse luchtruim’ – Vechtcast | Podcast on Spotify

29 november 2024 Hoger vliegen blijkt niet stiller: rapport kraakt nieuwe Schiphol-route over provincie Utrecht | Utrecht | AD.nl

25 oktober 2024 Dus KLM en Schiphol bepalen met hun lobby wat het volk wil? Maar de rechter heeft al gesproken – Nederlands Dagblad. De kwaliteitskrant van christelijk Nederland

24 oktober 2024 Tienduizenden handtekeningen tegen nieuwe aanvliegroute Schiphol: ‘Word er gek van!’ | Hart van Nederland

24 oktober 2024 75.000 handtekeningen tegen vierde route: ‘De tijd dringt’ – Omroep Gelderland

24 oktober 2024 Kijk het Gelderse nieuws van donderdag 24 oktober – Omroep Gelderland (kijk vanaf 2:20)

23 oktober 2024 Opinie: Het belang van het volk? Dit kabinet komt liever op voor de luchtvaartlobby | de Volkskrant

22 oktober 2024 Organisaties vragen aandacht voor gezondheidsgevaren – MNH

20 oktober 2024 Opinie | Vliegoverlast gaat niet om cijfers, maar om mensen – NRC

20 oktober 2024 https://omroeplekstroom.nl/radio-gemist/ Sunday Move vanaf 12.00 uur. Vanaf minuut 32.

20 oktober 2024 https://mcu.nl/nieuws/update-vierde-aanvliegroute-manifest-aan-tweede-kamer/

20 oktober 2024 https://www.varnws.nl/stichtsevecht/nieuws/46379/manifest-in-den-haag-aangeboden-tegen-extra-vliegverkeer-bove

15 oktober 2024 Stop4deroute slaat 24 oktober alarm bij minister en Tweede Kamer: geen snelweg boven ons hoofd! – Al het nieuws uit Zeist en omstreken

24 september 2024 Algemeen belang, niet NIMBY | L inkedIn

23 september 2024 Leer sorry zeggen – NRC (betaalde link)

17 september 2024 Utrecht is Wakker – RTV Utrecht vanaf 8.13.

29 juni 2024 Drukte onder bollendak tijdens demonstratie tegen nieuwe aanvliegroute – RTV Utrecht

29 juni 2024 Demonstranten bij Utrecht CS in actie tegen vierde aanvliegroute voor Schiphol: ‘Deze weg loopt dood’ | Utrecht | AD.nl (betaalde link)

29 juni 2024 Protest tegen nieuwe aanvliegroute Schiphol over Utrecht. ‘Ik ben hier komen wonen vanwege de rust’ | Trouw (betaalde link)

29 juni 2024 Protest tegen vierde aanvliegroute onder Bollendak in Utrecht: ‘Geen snelweg boven ons hoofd’ (duic.nl)

29 juni 2024 https://www.hartvannederland.nl/uitzendingen/hart-van-nederland-late-editie/LxdwburKGCV (tweede item)

28 juni 2024 https://www.rtvutrecht.nl/radio/aflevering/utrecht-is-wakker/3737602_20240628080000

Vanaf 12:40.

5 juni 2024 Veel weerstand tegen nieuwe aanvliegroute Schiphol: NSC wil omwonenden en experts laten meepraten | Amersfoort | AD.nl

5 juni 2024 NSC wil krimpplannen voor Schiphol versnellen: ’Luchthaven al vóór 2026 deel van de nacht dicht’ | Binnenland | Telegraaf.nl

4 juni 2024 VNV roept overheid op: staak plannen voor nachtsluiting Schiphol en vierde aanvliegroute | Luchtvaartnieuws

29 mei 2024 Vanaf 6:35 uur radiointerview https://www.eemland1.nl/radio-gemist/

23 mei 2024 Mama, we werden wakker van allemaal bromvliegen buiten | LinkedIn

22 mei 2024 Tegenstanders vierde aanvliegroute naar Schiphol opnieuw in actie: ‘Iedereen nú weer wakker schudden’ | Amersfoort | AD.nl

26 april 2024 Wat een belangstelling afgelopen woensdagavond Stop4deroute! – Nieuwsblad De Kaap | Nieuws uit de gemeente Utrechtse Heuvelrug 2 april 2024 Groeiende onrust over vliegtuigroute boven provincie Utrecht: ‘Nog drukker dan gedacht’ (nos.nl)

30 maart 2024 Groeiende onrust over vliegtuigroute boven provincie Utrecht: ‘Nog drukker dan gedacht’ – RTV Utrecht

29 maart 2024 Hier komen straks waarschijnlijk (veel) meer vliegtuigen over | RTL Nieuws

29 maart 2024 Vrees voor overlast van mogelijke aanvliegroute Schiphol over Achterhoek – Omroep Gelderland (gld.nl)

28 maart 2024 Burgers in actie: ‘Stop vierde aanvliegroute Schiphol’ – Genoeg

26 maart 2024 Luchtverkeersleiding oefende in diepste geheim met extra aanvliegroute Schiphol | RTL Nieuws

25 maart 2024 Groeiend protest in Gelderland tegen vierde aanvliegroute Schiphol – Omroep Gelderland (gld.nl)

24 maart 2024 Vrees voor geluidshinder bij nieuwe aanvliegroute Schiphol, veel bewoners maken zich zorgen | Economie | AD.nl

21 februari 2024 De Luchtruimherziening is niet dubbelplusgoed | LinkedIn

1 februari 2024 Online Q&A met minister Harbers

1 febrauri 2024 Actiegroep dwingt minister tot openbare lunch – Omroep Gelderland (gld.nl)

1 februari 2024 Radiointerview 8.11 uur op Radio M

1 februari 2024 Waarom deze mensen een dag vrij nemen om minister Harbers te overtuigen van het stoppen van de vierde route – RTV Utrecht

31 januari 2024 Uitspraak geluidsoverlast Schiphol heeft ook invloed op Utrechtse aanvliegroute – RTV Utrecht

20 januari 2024 Wanneer laat Schiphol de hub-functie eindelijk los? | LinkedIn

18 januari 2024 Tegenstanders verzamelen tienduizenden handtekeningen tegen aanvliegroute Schiphol | Utrecht | AD.nl

17 januari 2024 Tegenstanders vierde aanvliegroute vragen steun provincie Utrecht – Nieuws uit de regio Amersfoort (destadamersfoort.nl)

16 januari 2024 Bezorgde bewoners gaan in gesprek met minister over vierde aanvliegroute Schiphol – Milieucentrum Utrecht (mcu.nl)

2023

November 2023: Femke van Brussel ging namens Kerngroep Stop4deroute met de RTV Utrecht-bus naar Den Haag om Tweede Kamerkandidaten te vragen: hoe gaan jullie ons straks écht helpen? Het doel: voorkomen dat de politiek een extra aanvliegroute over de provincies Utrecht en Gelderland laat lopen. Bekijk het artikel inclusief RTV item hier!

In de beantwoording van Femke’s vragen, geven de Kamerkandidaten aan dat het grote aantal handtekeningen van de petitie gewicht in de schaal legt: “Daar zullen we iets mee moeten.” Het tekenen van de petitie is daarom van essentieel belang. Stuur je het ook door naar familie, vrienden, collega’s, buren en bekenden? Klik hier!

21 september 2023 Groeiende weerstand tegen geplande vierde aanvliegroute – Milieucentrum Utrecht (mcu.nl)

14 september 2023 Motie: “Vierde aanvliegroute boven Culemborg en regio onwenselijk’ – Al het nieuws uit Culemborg (culemborgsecourant.nl)

8 september 2023 Actiegroep richt zich op nieuwe kabinet om plan vliegroute over Utrecht te stoppen: ‘We hebben munitie’ | Utrecht | AD.nl

7 september 2023 Radiointerview om 7.10 uur Utrecht is Wakker – RTV Utrecht

7 september 2023 Laat Schiphol zich ook als buur gaan gedragen | Trouw

4 september 2023 Protest vierde aanvliegroute Schiphol aanleiding voor gesprek minister Harbers – Al het nieuws uit Zeist en omstreken (denieuwsbode.nl)

29 juni 2023 Vliegroute is druppel voor West Betuwe: overlast stapelt zich op | West Betuwe | AD.nl

27 juni 2023 Nieuwe vliegroute Schiphol baart tienduizenden inwoners zorgen – NRC

27 juni 2023 ‘Vlieg op met je vliegroute’: zo zag de demonstratie tegen de nieuwe Schiphol-route eruit – RTV Utrecht

27 juni 2023 Gooi vreest nieuwe aanvliegroute Schiphol

22 juni 2023 Aanvliegroute vier: hoe Schiphol een onhoudbare status quo verdedigt (volkskrant.nl)

22 juni 2023 Het enige wat helpt tegen de problemen in de luchtvaart: veel minder vluchten (trouw.nl)

20 juni 2023 Nieuwe aanvliegroute zorgt voor verzet provincie Utrecht: ‘Slapeloze nachten voor inwoners’ | RTL Nieuws

20 juni 2023 ‘Grote zorgen’ over nieuwe aanvliegroute Schiphol, provincie en gemeenten trekken aan bel bij minister | Utrecht | AD.nl

9 juni 2023 Honderden betogers fietsen naar provinciehuis uit protest tegen nieuwe aanvliegroute Schiphol (nos.nl)

9 juni 2023 Bezorgde inwoners op de fiets naar provinciehuis om lawaai te maken tegen nieuwe vliegroute Schiphol | Utrecht | AD.nl

9 juni 2023 Demonstratie in Utrecht tegen vierde aanvliegroute Schiphol | Luchtvaartnieuws

2 juni 2023 Alleen VVD protesteert niet tegen vliegtuigen boven Buren | Buren | AD.nl

31 mei 2023 Provincie spreekt zich uit tegen nieuwe aanvliegroute – RTV Utrecht

25 mei 2023 Buren maakt zich zorgen over vliegroutes Schiphol, ook vrees voor gevolgen luchthaven Lelystad | Buren | AD.nl

23 mei 2023 Bezorgde inwoners in Zeist bijgepraat over vliegroute over de provincie: ‘Hopelijk kunnen we het nog tegenhouden’ (nos.nl)

23 mei 2023 Gemeentehuis Zeist te klein voor actiebijeenkomst Stop4deroute – Al het nieuws uit Zeist en omstreken (denieuwsbode.nl)

22 mei 2023 Gemeentehuis Zeist te klein voor actiebijeenkomst Stop4deroute – Al het nieuws uit Zeist en omstreken (denieuwsbode.nl)

22 mei 2023 Hieronder opnames van een informatiebijeenkomst in de Raadszaal van de Gemeente Zeist. Elisabeth van den Hoogen leidde als voorzitter de bijeenkomst en gaf mensen de mogelijkheid direct te reageren. Verder gaven presentaties: Wijkwethouder Wouter Catsburg, ChristerUnie/SGP Gemeente Zeist, Rudy Megens, plaatsvervangend directeur Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, afdeling herziening, Lenneke Kok bezorgde inwoner en actief in Kerngroep Stop4deroute, Peter van Thienen natuurwetenschapper en actief in de Kerngroep. Daarnaast nog twee korte bijdrages: bewonerservaring en ervaringen SATL met Lelystad. De avond was druk bezocht. Helaas kon niet iedereen de overvolle zaal in. Daarom deze video om de avond toch nog te bekijken.

Presentatie ministerie van Infrastructuur en WaterstaatDownloaden

Presentatie Kerngroep Sop4derouteDownloaden

11 mei 2023 Slotstad – Informatiebijeenkomst Zeist over vierde aanvliegroute naar Schiphol

11 mei 2023 Informatiebijeenkomst Zeist voor vierde aanvliegroute naar Schiphol – Al het nieuws uit Zeist en omstreken (denieuwsbode.nl)

17 april 2023 Nieuwe aanvliegroutes naar Schiphol brengen CO2-uitstoot nauwelijks terug (trouw.nl)

3 april 2023 Gelderland wil meepraten over nieuwe aanvliegroute Schiphol (msn.com)

3 april 2023 Gelderland eist snel duidelijkheid over 120 vliegtuigen per dag boven provincie én wil berekeningen stikstof | Ede | gelderlander.nl

3 april 2023 Motie over vliegverkeer; signaal naar het Rijk over zorg aanvliegroute – DeWoudenberger.nl | Nieuws uit de regio Woudenberg

31 maart 2023 Lees hier onze reactie op de column van René Scheffer in Zeister Magazine: Een stem vóór leefbaarheid in heel Nederland!

27 maart 2023 Woest op Schiphol: mogelijk 42.000 vluchten over Ede – Edese Vos

27 maart 2023 Ook Wijk bij Duurstede neemt motie tegen vierde aanvliegroute Schiphol aan – Wijks Nieuws | Nieuws uit de regio Wijk bij Duurstede

23 maart 2023 VSP stelt vragen over gevolgen Nieuwegein door mogelijke nieuwe aanvliegroute Schiphol – Al het nieuws uit Nieuwegein (molenkruier.nl)